Powered By Blogger

Κυριακή 18 Δεκεμβρίου 2011

Γιώργου Γιαννόπουλου Τά τύμπανα της Ἀφρικῆς. Cesária Évora In memoriam

Τά τύμπανα της Ἀφρικῆς

Ἡ ποίηση τοῦ Mίλτου Σαχτούρη
δέν γίνεται τραγούδι
γιατί ἡ ζωή ἀναπτύσσεται βουβά.

Ἡ ζωή ἀνθίζει
ὅπως ἐντός μας πάλλεται ὁ ἦχος
τό ἐλάχιστο τῆς καρδιᾶς
ὁ ρυθμός τοῦ τυμπάνου.

Aὐτός, ὅπως οἱ στῖχοι τοῦ Σαχτούρη,
ὁρίζει τή σιωπή
τή ραχοκοκαλιά τῆς μελωδίας
κι ἔπειτα ἔρχεται ὁ χρόνος.

Tά τύμπανα τῆς Ἀφρικῆς
εἶναι ἡ σιωπή τοῦ διαστήματος
κι ἡ φωνή τῆς Σεζάρια Ἐβόρα
ἡ κορδέλα
τῆς ζωῆς καί τοῦ θανάτου.


Ἀπό τήν ποιητική συλλογή ΤΟ ΘΕΡΟΣ ΤΩΝ ΒΡΟΤΩΝ

εκδ. ΕΝΕΚΕΝ, Θεσσαλονίκη 2010











Τρίτη 13 Δεκεμβρίου 2011

Οι «πορφυρογέννητοι» και ο «πατριωτισμός των ηλιθίων». Όμηρος Ταχμαζίδης



Ο πατριωτισμός: Οι εκπρόσωποι της πολιτικής τάξεως επιχειρούν να συγκαλύψουν τα αδιέξοδο στο οποίο οδήγησαν τον τόπο με τη διαρκή επίκληση της λέξης πατριωτισμός. Ο βρετανός θεωρητικός των λεγόμενων «πολιτιστικών σπουδών» (“Cultural Studies”) Stuart Hall διατύπωσε το όρο «πατριωτισμός των ηλιθίων» για να περιγράψει μια μορφή χοντροκομμένου αντι-ιμπεριαλισμού.
Κάτι παρόμοιο φαίνεται ότι εκτυλίσσεται σήμερα στη χώρα μας. Και ενώ ο τόπος καταρρέει και οι κίνδυνοι εξαθλίωσης του μεγαλύτερου τμήματος του ελληνικού λαού είναι προ των θυρών, ο «πατριωτισμός των ηλιθίων»  πλειοδοτεί σε «αντιευρωπαϊκές», «αντιδυτικές», «αντιγερμανικές» κ.λπ. κορώνες και δε θάβει απλώς  κάθε δυνατότητα αντίδρασης και κάθε ελπίδα για ανόρθωση, αλλά προλειάνει με τη στάση του ακόμη χειρότερες καταστάσεις.
Η φασιστίζουσα γλώσσα:  Ο δημόσιος βίος εκτρέπεται διαρκώς και ολισθαίνει σε αντιδημοκρατικές κακοτοπιές. Δε χρειάζεται να είναι κανείς φασίστας, για να φέρει η πολιτική του γλώσσα έκδηλα στοιχεία φασιστικής ρητορικής.
Σε περιόδους κρίσεως οι λέξεις αποκτούν επικίνδυνη αιχμηρότητα. Όταν δημοτικός σύμβουλος αποδίδει το χαρακτηρισμό «τουρκολάγνος» (Βενιαμίν Καρακωνστάνογλου) στο δήμαρχο Θεσσαλονίκης, εκούσια ή ακούσια διαβαίνει το κατώφλι της παραφασιστικής πολιτικής πράξης. Ο ανυποψίαστος θεατής/ακροατής της συγκεκριμένης ρητορικής, παραλαμβάνει το ακόλουθο μήνυμα: στο δημοτικό συμβούλιο υπάρχουν πιθανοί «προδότες».
Το πρώτο βήμα προς τη γλώσσα και τη μανιχαϊστική «θεώρηση» της φασιστικής ιδεολογίας έχει πραγματοποιηθεί: από τη μια οι «καλοί» Έλληνες και από την άλλη οι «προδότες». Η φασιστική παρεκτροπή σιτίζεται διαρκώς από το διφορούμενο: «δεν τον κατονομάζω ως προδότη, αλλά μπορεί και να είναι με αυτά που κάνει»! Με τον τρόπο τούτο περνάμε στην απροκάλυπτη φασιστική «θεώρηση»: η εσωτερική μας πολιτική κατάσταση ορίζεται από «ανδρείους Έλληνες» και «άνανδρους προδότες».
Το ενδιάμεσο: Ο προθάλαμος της ανοικτής φασιστικής πράξης συγκροτείται από ένα συγκεχυμένο ιδεολογικό σύμφυρμα  μεγαλοανδρισμού (ενδεικτικότατα τα ανάλογα, κατά καιρούς, ρητορικά  φληναφήματα του  Στέλιου Παπαθεμελή και του Κώστα Γκιουλέκα), άφθονης κινδυνολογίας, ανέξοδου εθνικού μεσσιανισμού: με κοινό παρανομαστή δίπλα στην ολότελη σύγχυση τον πλήρη ανορθολογισμό. Η επίκληση των «λόγων»  ενός αστοιχείωτου μοναχού, ανάγνωσμα αγράμματων υπερηλίκων, από δημοτικούς συμβούλους (Στέλιος Παπαθεμελής, Κώστας Καζαντζίδης), ως πολιτικό επιχείρημα καταδεικνύει ότι έχουν παραβιασθεί οι θύρες της στοιχειώδους πολιτικής λογικής.
Οι ρίζες:  Τούτη η σκοταδιστική έκπτωση του δημόσιου λόγου δεν προέκυψε μονομιάς. Κανένα κοινωνικό φαινόμενο δε δημιουργείται ex nihilo. Η στοιχειώδης λογική έχει υποσκαφθεί από χρόνια: με την ακατάσχετη, για παράδειγμα, ιδεοληπτική φλυαρία περί ορθοδοξίας, τη ρητορεία για τη λεγόμενη «καθ΄ ημάς Ανατολή» και το φανατικό «αντιδυτικισμό» του νεορθόδοξου αναθεμελιωτισμού (φονταμενταλισμού).
 Η διάχυση του παραλογισμού σε πλείστες όσες εκφάνσεις της ελληνικής δημοσιότητας είναι απόρροια και των επιδράσεων του τελευταίου, ο οποίος πριμοδοτήθηκε παντοιοτρόπως από τις καθεστωτικές πολιτικές δυνάμεις. 
Το παρελθόν των υπόγειων ιδεολογικών διασυνδέσεων είναι εξαιρετικώς ενδιαφέρον. Ο νεορθόδοξος ανορθολογισμός δεν προήλθε αποκλειστικώς από τα σπλάχνα των παρεκκλησιαστικών οργανώσεων (Χρήστος Γιανναράς), αλλά και από την αστικών κοινωνικών καταβολών κομμουνιστική αριστερά (Κωστής Μοσκώφ, Κώστας Ζουράρις).
Οι συνέπειες: Και εάν στις παρυφές του πολιτικού συστήματος κερδίζουν έδαφος τα παραφασιστικά μεγαλοανδρικά στερεότυπα, στον σκληρό πυρήνα του καθεστώτος επιβεβαιώνεται καθημερινώς με τον πιο έκδηλο τρόπο η επιβολή του παραλόγου επί της λογικής. Ο «πατριωτισμός των ηλιθίων» εκφράζεται και με τα γελοία ερωτήματα στη Βουλή εάν και κατά πόσο υπόκεινται οι Έλληνες σε  «ψεκασμό με ηλιθιογόνα»!
Οι «πορφυρογέννητοι»:  Το μεγαλοανδρικό  ιδεολόγημα επιδοτεί πολιτικώς  το «σύνδρομο του πορφυρογέννητου». Τούτο αφορά στο είδος του πολιτικού εκκοινωνισμού και στην πολιτική νοοτροπία διαφόρων γόνων της πολιτικής ολιγαρχίας, οι οποίοι αντιμετωπίζουν τη χώρα σαν παιχνίδι στα κακομαθημένα χέρια τους. Γύρω τους σχηματίζονται «αυλές» από «συνοδοιπόρους», «φίλους», «συναγωνιστές», παντός είδους κόλακες, τυχοθήρες, φαύλους και φαυλεπίφαυλους  κοινωνικούς αναρριχητές - για να σώσουν τη χώρα!
Οι «θεωριστές»: Ο Γκαίτε στο έργο του για τα χρώματα («Farbenlehre») αναφέρεται σε κάποιο σημείο στους «θεωριστές». Άτομα τα οποία δημιουργούν τις δικές τους «θεωρίες» χωρίς να έχουν εντρυφήσει σε έναν τομέα με επιστημονικό τρόπο, χωρίς να έχουν ερευνήσει. Από παρόμοιους «θεωριστές» κυριαρχείται ιδεολογικοπολιτικώς η σημερινή Ελλάδα. Και δεν υπάρχει διάκριση ανάμεσα σε Δεξιά και Αριστερά: ο κατήφορος της χώρας συνοδεύεται από τις τυμπανοκρουσίες και τις μεγαλοστομίες των ιδεολογικοπολιτικών «ψευδοθεωρήσεων» διαφόρων «θεωριστών».   
Η κριτική σκέψη συνθλίβεται καθημερινώς στις συμπληγάδες του παραλογισμού και της  εργαλειακής λογικής των κομματικών συμφερόντων.

Ο καπνός και η Θεσσαλονίκη. Όμηρος Ταχμαζίδης



Ο καπνός και η Θεσσαλονίκη
Το ίχνος: Η οσμή είναι ένα ίχνος. Εντοπίζεται και καταγράφεται από την αίσθηση της όσφρησης. Αναγνωρίζουμε φυσικά ή τεχνητά πράγματα και από το ίχνος της οσμής τους. Παρομοίως προσδιορίζουμε ενίοτε και διάφορους αστικούς χώρους. Οι οσμές αφήνουν τα ίχνη τους και στο σώμα των πόλεων. Μια πόλη έχει τις οσμές της, όπως το σώμα μιας γυναίκας ή ενός άνδρα, όπως ο εσωτερικός χώρος ενός σπιτιού ή ενός διαμερίσματος. Οι περιοχές των πόλεων έχουν τις δικές τους οσμές. Σε ορισμένες υπάρχουν κυρίαρχες μυρωδιές, οι οποίες συνδέονται με τις ασχολίες των κατοίκων τους.
Η οσμή: Κανείς δεν πρέπει να υποτιμά την παιδική παρατηρητικότητα. «Εδώ μυρίζει σαν την Καβάλα…», παρατηρούσε ο γιός μου ήδη από την προσχολική του ηλικία, όποτε προσπερνούσαμε το κτίριο της «Αυστροελληνικής» επί της οδού Τσιμισκή. Και σαν «έξυπνος» ενήλικος  του έκοβα τη φορά με τη φράση, «είναι η θάλασσα…».
 Όταν κάποια στιγμή αναγγέλθηκε η «ανακατασκευή» της «Αυστροελληνικής» και κλήθηκα να γράψω ένα ρεπορτάζ για γερμανόφωνη εφημερίδα, αντιλήφθηκα ότι η φράση «μυρίζει σαν την Καβάλα» αφορούσε στη μυρωδιά του… καπνού. Το  παιδί είχε ταυτίσει τη μυρωδιά της συγκεκριμένης περιοχής με τη χαρακτηριστική οσμή της Καβάλας, την οσμή του καπνομάγαζου.
Ο καπνός: Πολλές φορές έκτοτε συλλογίστηκα τη σημασία του καπνού για την Θεσσαλονίκη και τις άλλες περιοχές της Βόρειας Ελλάδας. Εάν σήμερα προσπαθούσαμε να σκιαγραφήσουμε την ιστορική πορεία του βορειοελλαδικού χώρου και της Θεσσαλονίκης θα έπρεπε να συμπεριλάβουμε, οπωσδήποτε, την ιστορία του καπνού  και της σημασίας του για την ευρύτερη περιοχή. Δε νομίζω ότι μπορούμε να αντιληφθούμε την ιστορία της Θεσσαλονίκης στον 20ου αιώνα, χωρίς να επισημάνουμε τον καταλυτικό ρόλο, τον οποίο έπαιξε ο καπνός στις οικονομικές, κοινωνικές και διεθνοπολιτικές της σχέσεις. Για την Θεσσαλονίκη ο 20ος αιώνας ήταν ο αιώνας του καπνού.
Η απώθηση:  Κάποτε η πόλη κινούνταν στο ρυθμό του. Η μείωση της καπνοπαραγωγής και της επεξεργασίας των καπνών έχουν εξοστρακίσει από τη συλλογική μνήμη  των ανθρώπων της πόλης τη σημασία του συγκεκριμένου προϊόντος. Παρελθόν ανεπίστρεπτο τα καπνεργοστάσια, οι καπνέμποροι, οι μεσάζοντες, οι καπνεργάτες και οι καπνεργάτριες. Πρόκειται για μια μνήμη απωθημένη. Σποραδικές είναι και οι αναφορές στη λογοτεχνία και την ποίηση. Δεν έχω βρει κάτι ανάλογο με την πρώιμη ποίηση του Πρόδρομου Μάρκογλου για τον καπνεργατικό κόσμο της Καβάλας.
Το προϊόν: Η περί τον καπνό ασχολία ανάγεται στην εποχή  της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και αποτελούσε σημαντικό παράγοντα σύνδεσης της  ευρύτερης περιοχής και της Θεσσαλονίκης με την Μεσευρώπη. Σημαντικά αρχιτεκτονικά ίχνη τούτης της σχέσης δε συναντάμε μόνο στην Θεσσαλονίκη, όπως το κτίριο της «Αυστροελληνικής», αλλά  και σε ευρωπαϊκές πόλεις, όπως  το περίφημο  Yenidze  Γιαννιτσά)» στην Δρέσδη.
Η προσάρτηση του βορειοελλαδικού χώρου στο Ελληνικό Βασίλειο προσέφερε μια νέα πλουτοπαραγωγική πηγή, η οποία ενίσχυε τα μέγιστα το οικονομικώς καχεκτικό ελληνικό κράτος. Η παρουσία των καπνεμπόρων και των καπνεργατών έδινε ιδιαίτερο χρώμα στην πόλη. Η καπνεργασία ήταν η σημαντικότερη βιομηχανική δραστηριότητα της.  
Προτάσεις: α) Ο χώρος στη συμβολή των οδών Εγνατίας και Ε. Βενιζέλου να διαμορφωθεί με κεντρικό άξονα το μνημείο για το Μάη του ’36. Η στάση του μετρό να αφιερωθεί στην εξέγερση του εργατόκοσμου της Θεσσαλονίκης και να αρχιτεκτονηθεί εσωτερικώς με κεντρική αναφορά στα συγκεκριμένα γεγονότα.
β) Να δημιουργηθεί μουσείο για τον καπνό σε συνεργασία με καπνοβιομηχανίες. Για τη στέγαση να αναζητηθούν αχρησιμοποίητοι χώροι πρώην καπνεργοστασίων .
γ) Να καθιερωθεί ειδική υποτροφία για την επιστημονική έρευνα σε ζητήματα που αφορούν την ιστορική παρουσία της συγκεκριμένης  δραστηριότητας και τις επιπτώσεις/επιδράσεις της στην οικονομία, την κοινωνία, την πολιτική και την τέχνη.
δ) Να τοποθετούνται καπνόφυτα ως διακοσμητικά σε πάρκα της πόλης – τα άνθη του καπνού είναι εντυπωσιακά και η ανθοφορία τους διαρκεί αρκετό χρονικό διάστημα- για να υπενθυμίζουν τη σχέση της πόλης με το συγκεκριμένο είδος φυτού.
ε) Επ΄ ευκαιρία της επετείου της προσάρτησης της Θεσσαλονίκης στο Ελληνικό Βασίλειο να διοργανωθεί επιστημονικό συνέδριο με θέμα τον καπνό (οικονομική, κοινωνική, πολιτιστική) και τη συμβολή του στη διαμόρφωση της εικόνας της Θεσσαλονίκης κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα.  

Κυριακή 11 Δεκεμβρίου 2011

Guy Debord, τελευταίος στρατηλάτης της Επανάστασης;



Guy Debord, τελευταίος στρατηλάτης της Επανάστασης;

Hμέρα : 16 Δεκεμβρίου 16.00 – 20.00
Χώρος :   Aίθουσα Γ. ΝΕΧΑΜΑ, Γαλλικού Ινστιτούτου Θεσσαλονίκης (2ος όροφος)

Τι έχει απομείνει σήμερα, από τις έννοιες που είχαν ξεσηκώσει κοινωνικά και καλλιτεχνικά κινήματα της Ευρώπης και τους πρωτεργάτες του Μάη του 68, όπως το σύνθημα Κάτω η θεαματική κοινωνία των προϊόντων, Το «θέαμα είναι ο ύπνος της ζωής, Μην δουλεύετε ποτέ, Η νέα ομορφιά είναι μια κατάσταση που θα είναι μεταβατική και βιωμένη; Στη συζήτηση που διεξάγεται τελευταία σχετικά με την μεγαλύτερη κρίση της ιστορίας του καπιταλιστικού συστήματος, ο λόγος και η επαναστατική σκέψη του Guy Debord (1931-1994) με θέμα τη συσχέτιση της παραγωγής εικόνων με την συσσώρευση του πλούτου σε μια «Κοινωνία του θεάματος», καταλαμβάνει αναμφισβήτητα μια επίκαιρη προσέγγιση. Ένα από τα μεγαλύτερα ανατρεπτικά πνεύματα του περασμένου αιώνα, με εξαιρετική διορατικότητα και ιστορική συνείδηση, ο  Guy Debord, οργάνωσε διεθνιστικές ομάδες (Διεθνής Καταστασιακή), έμπνευσε κινήματα (κίνημα των Λεττριστών) και διεύθυνε περιοδικά, που αντιστάθηκαν σε κάθε τι που στρεφόταν εναντίον της ελεύθερης και δημιουργικής ζωής. Γοητευτική προσωπικότητα, άνθρωπος της περιπέτειας, της περιπλάνησης και του πάθους, κινηματογραφιστής της αφύπνισης και της καταγγελίας, εναντιώθηκε όπως λίγοι στη βιομηχανοποίηση της τέχνης. Δεν επιδίωξε ποτέ την κοινωνική αποδοχή και τον αποκαλούσαν «στρατηγό», ως ο αόρατος αλλά πανταχού παρόν καθοδηγητής στις διάφορες ομάδες του.
Στα πλαίσια του εορτασμού των 80 χρόνων από την γέννηση του, το Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης οργανώνει στρογγυλό τραπέζι για να τιμήσει τον κορυφαίο στοχαστή της Γαλλικής διανόησης του 20 αιώνα με ομιλητές τους Christian Thimonier, Γενικός Πρόξενος της Γαλλίας στην Ελλάδα και Διευθυντής του Γαλλικού Ινστιτούτου Θεσσαλονίκης, Αγγελική Γραμματικοπούλου, επιμελήτρια εκθέσεων και διδάσκουσα Τμήματος Κινηματογράφου Α.Π.Θ., Δημήτρης Κοσμίδης, ιστορικός ανθρωπολόγος, Σπύρος Μαρκέτος, ιστορικός, Επίκουρος καθηγητής Τμήματος Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ, Γιώργος Ίκαρος Μπαμπασάκης, συγγραφέας, Βασίλης Μπαλάσκας, εικαστικός καλλιτέχνης.
Το στρογγυλό τραπέζι πλαισιώνεται από την έκθεση Le temps Spectaculaire και από τη περφόρμανς της ομάδας "horror vacui" (Άκης Κερσανίδης, Ισαβέλλα Μαρτζοπούλου, Στέργιος Μπαρές, Μαρία Οικονόμου, Χρύσα Τζελέπη) με τίτλο
" Όμορφα παιδιά, η περιπέτεια πέθανε!!"

Με την υποστήριξη του περιοδικού "ΕΝΕΚΕΝ".

Η έκθεση Le Temps spectaculaire (Θεαματική εποχή) εντάσσεται στο πρόγραμμα φιλοξενούμενων δράσεων της 3ης Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης (γενικός τίτλος «Παλιές Διασταυρώσεις-Make it new», διάρκεια: 18.09-18.12.2011) η οποία διοργανώνεται από την «Κίνηση 5 Μουσείων Θεσσαλονίκης» (Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών ΑΠΘ).

Λεωφόρος Στρατού 2Α, Tél. 2310 821 231
Ωρες λειτουργίας : Δε-Πα : 10.00 - 13.00 και 17.30 - 20.30, Σα : 10.00 - 13.00
ΔιοργάνωσηΠαραγωγή : Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης
Με την υποστήριξη του Γενικού Προξενείου της Γαλλίας στη Θεσσαλονίκη

Παρασκευή 18 Νοεμβρίου 2011

Το κοινοβουλευτικό πραξικόπημα και η ασύμμετρη συμφωνία των καθεστωτικών κομμάτων. Όμηρος Ταχμαζίδης




Ο εκπεσμός: Ζούμε στιγμές πολιτικής παραλογίας και ηθικού  εκπεσμού. Η μεταφυσική υποκρισία βρίσκεται στο αποκορύφωμά της. Η χώρα ολισθαίνει σε κακοτοπιές και το μέλλον της προοιωνίζεται σκοτεινό. Υποβαθμίζεται το κοινοβούλιο και επιβάλλεται πραξικοπηματικά ένας τραπεζίτης ως πρωθυπουργός της χώρας. Το διαρκές έγκλημα εις βάρος των θεσμών του δημοκρατικού μας πολιτεύματος συντελείται προ των οφθαλμών μας.
Η συμφωνία: Το πραξικόπημα δεν προέκυψε τυχαίως. Συντελέστηκε με απόλυτη μεθοδικότητα και ακρίβεια. Οι πολιτικοί φορείς του παλαιοκομματικού κατεστημένου φρόντισαν να μην αφήσουν κανένα περιθώριο στον ελληνικό λαό. Ο καταμερισμός εργασίας και η διανομή των ρόλων υπήρξαν ιδανικοί. Τα αντανακλαστικά αυτοσυντήρησης των παλαιοκομματικών μηχανισμών λειτούργησαν σε πλήρη συντονισμό και προέκυψε η ασύμμετρη συμφωνία.
Το φαινομενικό θέατρο του παραλόγου το οποίο παρακολουθήσαμε όλες τις μέρες πριν το πραξικόπημα ενορχηστρωνόταν λεπτό προς λεπτό. Οι αλεπούδες  του μακιαβελισμού, όλων των κομματικών αποχρώσεων, συντονίστηκαν ασυνείδητα και ενστικτωδώς με ένα και μοναδικό κριτήριο: να μη διαταραχθεί το status quo της πολιτικοκομματικής τάξης. Και μάλλον το πέτυχαν. Η αόρατη χείρα της αυτοσυντήρησης οδήγησε στην ασύμμετρη κομματική συμφωνία.
Το σκηνικό: Οι κατά φαντασία σοσιαλιστές απαλλάχτηκαν από την απόλυτη ευθύνη των πράξεών τους, αφού τώρα μοιράζονται μαζί με άλλους το βάρος της απόφασης σε κρίσιμα ζητήματα. Για να διασώσουν το ισχνό πολιτικό τους σαρκίο δέχθηκαν ακόμη και τον εξευτελισμό να «παραδώσουν» ως πολιτικό υφιστάμενο - κάτι σαν ένα είδος πολιτικού αιχμαλώτου- στον γνωστό «πελεκηφόρο» της ακροδεξιάς υψηλόβαθμο πολιτικό στέλεχος του κόμματός τους.  
Οι ιδεοληπτικοί της υπερσυντηρητικής αξιωματικής αντιπολίτευσης τυφλωμένοι από το πάθος για εξουσία και παρασυρμένοι από  την έκδηλη μνησικακία του πρώην αποστάτη αρχηγού τους και την ασίγαστη του επιθυμία για θριαμβευτική επάνοδο - ο άνθρωπος είναι διαρκής εθνικός κίνδυνος- αγνόησαν όλες τις διακινδυνεύσεις και βύθισαν ακόμη περισσότερο τη χώρα στο χάος και τον όλεθρο, ασκούμενοι σε μια παράλογη πολιτική εκδοχή του «εντός εκτός και επί τα αυτά». Τα άτομα ονειρεύονται υπουργικούς θώκους και καλύπτονται πίσω από τη «μεταφυσική υποκρισία» περί σωτηρίας της πατρίδος και άλλα γλυκανάλατα.  
Οι κατά φαντασία επαναστάτες και εκφραστές των δικαίων του λαού διατήρησαν την καθαρότητά τους και αποκόμισαν ως λεία από τούτη την άτυπη συμφωνία τη διαχείριση του «πεζοδρομίου» και τη γραφειοκρατική τους νομενκλατούρα άθικτη και αναμφισβήτητη, εκτός τούτων ικανοποίησαν και τη «μεταφυσική υποκρισία» των χαμηλόβαθμων στελεχών και οπαδών τους περί επαναστάσεως και άλλα παρωχημένα μεσσιανικά.  
Οι μισάνθρωποι του πολιτικού συστήματος έκαναν με μιας το άλμα στην κυβερνητική εξουσία. Το παλαιοκομματικό καθεστώς εξαναγκάζει τον ελληνικό λαό στο σύνολό του να δεχθεί ως θεσμικούς παράγοντες τα «πολιτικά» και ηθικά απολειφάδια της κοινωνίας μας. Εκπεσμός και όνειδος για την Ελληνική Δημοκρατία λίγες μέρες πριν τον εορτασμό της επετείου της Εξέγερσης του Πολυτεχνείου. Ovem committere lupo.
Οι περίφημοι ριζοσπάστες και ανανεωτές της παλαιοκομματικής  Αριστεράς, αποδείχτηκαν για άλλη μια φορά τα τελευταία χρόνια ότι είναι μια πολιτική καρικατούρα χωρίς σπονδυλική στήλη. Το διαρκές ολίσθημα της χώρας προς τη συντήρηση και την καταστροφή είναι και δικό τους επίτευγμα. Ανεύθυνοι μικροαστοί, κομματικοί γραφειοκράτες, αποφάσισαν για άλλη μια φορά με γνώμονα τις ιδεοληψίες και τη «βόλεψή» τους.
Last but not least, οι νεόκοποι Οικολόγοι πρόφτασαν να αποδείξουν ότι είναι εξίσου «Ελληνάρες», όπως και οι υπόλοιποι παλαιοκομματικοί. Απέρριψαν και αυτοί, οι λαλίστατοι υπερασπιστές της άμεσης δημοκρατίας, την πρόταση για δημοψήφισμα. Μοναδικό τους γνώμονα είχαν τις δημοσκοπήσεις, τις πιθανές έδρες στο κοινοβούλιο και τον «εαυτούλη» τους.
Η συμφωνία: Η πρόταση για δημοψήφισμα έφερε κάποια αναστάτωση. Αλλά οι αντιδράσεις ήταν γνωστές εκ των προτέρων. Η διάταξη των παλαιοκομματικών δυνάμεων και οι θέσεις τους δεδομένες. Ο δρόμος για ένα βελούδινο πραξικόπημα κοινοβουλευτικού τύπου προϋπέθετε την απόρριψη της πιο δημοκρατικής λύσης. Η πρόταση υποβλήθηκε δημοσίως για να απορριφθεί δημοσίως και να έχουν όλοι ένα άλλοθι, μια δικαιολογία.  Όπως ακριβώς και έγινε με όλους τους τύπους της κοινωνίας του θεάματος: δηλώσεις, αντιδηλώσεις, κρίσεις, επικρίσεις, προτάσεις, αρνήσεις, διαβουλεύσεις, διαπραγματεύσεις… Τα τανκς αυτή τη φορά δεν βγήκαν στους δρόμους, μπήκαν  μέσω της τηλεόρασης απευθείας στο σαλόνι του σπιτιού μας, με όλους τους κοινοβουλευτικούς τύπους. Η πολυφωνική και πολυκομματική δικτατορία των παλαιοκομματικών σχηματισμών επιβλήθηκε αναίμακτα. Τα «θύματα» θα τα αναζητάμε σε λίγα χρόνια στις στατιστικές του θανάτου, των ιατρικών δελτίων και της μετανάστευσης: επιχειρηματίας αυτοκτόνησε, νεαρός νεκρός σε ληστεία, νήπια υποσιτίζονται, ηλικιωμένοι χωρίς ιατρική περίθαλψη, νέοι επιστήμονες εγκαταλείπουν  τη χώρα κ.ο.κ.
Η γνώμη όλων αυτών και εκατομμύρια άλλων ήταν περιττή για την ανεύθυνη νομενκλατούρα της πολιτικής τάξης της χώρας. Είναι προφανές ότι κάτι πρέπει να γίνει…

Δευτέρα 7 Νοεμβρίου 2011

ΔΕΠΘΕ: Διαφαίνεται αδιέξοδο… Όμηρος Ταχμαζίδης

Η απευθείας μετάδοση: Οι απευθείας μεταδόσεις των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου θα μπορούσαν να θεωρηθούν δημοκρατική κατάκτηση, αλλά δεν είναι. Η εύκολη λύση παρουσιάζεται ως δημοκρατικό άνοιγμα, η πολιτική ολιγωρία ως δημοκρατική ευαισθησία. Η κατάσταση βολεύει τους πάντες: η διοίκηση του δήμου επικαλείται το νέο αέρα “δημοκρατίας” στην πληροφόρηση, οι εργαζόμενοι συνεχίζουν με την ίδια “ευσυνειδησία” τη δουλειά τους και φυσικά οι δημοτικοί σύμβουλοι, όλων των παρατάξεων, υποδύονται διάφορους ρόλους - άλλοτε του αγανακτισμένου πολίτη, άλλοτε του ειδήμονα και ειδικού, άλλοτε του οπαδού ποδοσφαιρικής ομάδας, άλλοτε του θρήσκου υπερπατριώτη, άλλοτε του προστάτη των φτωχών και αδυνάτων, άλλοτε του “καρπερού” οικογενειάρχη, κ.ο.κ.


Ο φόβος της ευθύνης: Το παλιό διεφθαρμένο καθεστώς “ενημέρωσης” αντικαταστάθηκε από μια κατάσταση ευθυνοφοβίας. Η πρόφαση της μη-ανάμειξης στα ζητήματα των δημοσιογράφων αποσκοπεί στην απόσειση των ευθυνών και στην αδυναμία ανάληψης πρωτοβουλιών, επειδή δεν υπάρχει σχέδιο για το μέλλον της επιχείρησης και πιο συγκεκριμένα της τηλεόρασης. Ο προσανατολισμός του μέσου δεν είναι αρμοδιότητα των δημοσιογράφων, αλλά της πολιτικής αρχής.


Η έλλειψη σχεδίου και οράματος αναδεικνύει την κομπογιαννίτικη τακτική της απευθείας μετάδοσης των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου ως μια κάποια … λύση του προβλήματος της τοπικής δημοσιότητας. Οδηγούμαστε σε αδιέξοδο και προβλέπονται δυσάρεστα επακόλουθα. Και οι ευθύνες βαρύνουν όλες τις πτέρυγες του δημοτικού συμβουλίου.


Η “τεχνοκρατική” επίφαση που επιχειρείται να δοθεί στις αποφάσεις για το μέλλον του μέσου, αναδεικνύει το φόβο μπροστά στην ευθύνη λήψης καθοριστικών αποφάσεων. Έτσι, η αναγκαία πολιτική σύγκρουση αναβάλλεται επ΄ αόριστον. 
Η τοπική δημοσιότητα: Η απευθείας τηλεοπτική μετάδοση των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου δημιουργεί την ψευδαίσθηση της ενημέρωσης, Δεν υπάρχει, όμως, ακατέργαστη ενημέρωση. Έτσι, το πρώτο ζητούμενο για τη δημοτική τηλεόραση είναι η επεξεργασμένη ενημέρωση – η πληροφόρηση. Μόνο οι επεξεργασμένες ειδήσεις συγκροτούν πληροφορία.  Εδώ έγκειται το πρόβλημα και η ευθύνη για τη νέα διοίκηση της Δημοτικής Εταιρίας Πληροφόρησης. Η απευθείας μετάδοση των συνεδριάσεων αποτελεί μια αμήχανη απάντηση της νέας δημοτικής αρχής σε ένα απαρχαιωμένο προπαγανδιστικό καθεστώς, αλλ' επ' ουδενί αποτελεί απάντηση στο ζήτημα της τοπικής δημοσιότητας με το οποίο είναι συνυφασμένη η ποιοτική αναβάθμιση του μέσου και η ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης.


Η απευθείας μετάδοση είναι μια εύκολη «λύση» σε ένα εξαιρετικώς κρίσιμο πρόβλημα. Και αυτό διότι “πληρώνει” κενά χρόνου στο πρόγραμμα του μέσου, δημιουργεί την ψευδαίσθηση της δημοκρατικής λειτουργίας του και συμβάλλει στην “εξομάλυνση” των αντιπαραθέσεων στο δημοτικό συμβούλιο. Όχι πάντοτε. Πολλές φορές μπορεί να προκαλέσει και όξυνση των εντάσεων. Σε κάθε περίπτωση οι ομιλητές “μαθαίνουν” να χειρίζονται το μέσο. Επιχειρούν να σκηνοθετήσουν την παρουσία τους στην οθόνη, να “ελέγξουν” το μέσο που τους “ελέγχει”. Αρχίζουν να υποδύονται ρόλους. Η αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου μετατρέπεται σε σκηνή θεάτρου, ο κάθε ομιλητής σκηνοθετεί τον εαυτό του: έχει ήδη αναδυθεί μια πλειάδα “χαρακτήρων” που αντιστοιχούν σε “χαρακτήρες” της κινηματογραφικής βιομηχανίας και γενικότερα της βιομηχανίας του θεάματος. Όλοι τους απευθύνονται προς το απροσδιόριστο πλήθος της τηλεοπτικής μάζας, το οποίο ακουσίως εργάζεται “εκεί έξω” για λογαριασμό της τηλεόρασης και των εταιριών μετρήσεων, ενώ παρακολουθεί την εικονική αναπαράσταση μιας πολιτικής διεργασίας.


Αλλά το “δικαίωμα” του κάθε δημοτικού συμβούλου να σκηνοθετεί την πολιτική του παρουσία, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το δικαίωμα του κάθε πολίτη για ενημέρωση, απαλλαγμένη από όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία χειραγώγησης.


Μια πρόταση: Η παρεμβολή των απ΄ ευθείας μεταδόσεων του δημοτικού συμβουλίου στο όποιο πρόγραμμα της δημοτικής τηλεόρασης δημιουργεί πλείστα όσα προβλήματα στη ροή του προγράμματος. Η συγκρότηση ζωνών ενημέρωσης προσκρούει στο ίδιο το φαινόμενο της πολύωρης ανεπεξέργαστης μετάδοσης των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου.


Για να σχηματισθεί συγκροτημένο κοινό χρειάζεται επεξεργασμένη είδηση, χρειάζεται πληροφορία. Κάποια στιγμή η άμεση μετάδοση θα οδηγήσει σε κορεσμό την περιέργεια των τηλεθεατών και θα ισοπεδώσει την όποια διάθεση συμβολής στην προσπάθεια αναπροσανατολισμού των προτεραιοτήτων της πόλης.


Η καταγραφή των δημοτικών συμβουλίων μπορεί να συνεχισθεί, το καταγραμμένο υλικό μπορεί να αναρτάται σε ειδικό δίκτυο του Δήμου ή στο Διαδίκτυο.


Τα αρχεία της Δημοτικής Επιχείρησης μπορούν να οργανωθούν σε συγκεκριμένο κτίριο μαζί με τα αρχεία των εφημερίδων της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, τα οποία βρίσκονται σε διαδικασία “αποσύνθεσης”. Η “αποθήκευση δεδομένων” αποτελεί μια από τις σημαντικότερες επενδύσεις του μέλλοντος και μπορεί να αποτελέσει στρατηγική επιλογή της Θεσσαλονίκης για το επόμενο χρονικό διάστημα.  


Η δημοτική επιχείρηση μπορεί να μετατραπεί σε “εργαστήριο” μιας νέας δημοσιότητας, η οποία θα βασίζεται στη σύγκρουση, το επιχείρημα και τις επί μέρους “συνθέσεις”. Ο ρόλος των επαγγελματιών του είδους είναι καθοριστικός.


Εδώ προκύπτουν μια σειρά προβλήματα και δυσκολίες, αλλά οι δημοκρατικές διαδικασίες είναι ούτως ή άλλως αντιφατικές και εμπλέκουν στη βάσανο της απόφασης και τους πολίτες. Η δημοκρατία δεν είναι το πολίτευμα της “προσωπικής άνεσης”, αλλά το πολίτευμα με τη μεγαλύτερη ”διάχυση” στον καταμερισμό ευθυνών. Όποιος πολίτης αποποιείται μέρος των ευθυνών του, αποποιείται μέρος της ελευθερίας του.


Τα προβλήματα, στην περίπτωσή μας, αρχίζουν από τον περίφημο ρόλο του δημοσιογράφου ως gatekeeper (“πυλοφύλακα”) και καταλήγουν στα φαινόμενα κορεσμού του κοινού από την υπερτροφία που μπορεί να επιφέρει ο τύπος της συγκεκριμένης “πληροφόρησης” των απευθείας μεταδόσεων.


Υ. Γ. : Είναι δυνατόν να συμμετέχει στις διαδικασίες διαβούλευσης ο πρόεδρος της “Εταιρίας Μακεδονικών Σπουδών”, ο οποίος υπήρξε υμνητής της  στρατιωτικής δικτατορίας και στέλεχος των “πολιτικών” μηχανισμών της;