Δευτέρα, 7 Νοεμβρίου 2011

ΔΕΠΘΕ: Διαφαίνεται αδιέξοδο… Όμηρος Ταχμαζίδης

Η απευθείας μετάδοση: Οι απευθείας μεταδόσεις των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου θα μπορούσαν να θεωρηθούν δημοκρατική κατάκτηση, αλλά δεν είναι. Η εύκολη λύση παρουσιάζεται ως δημοκρατικό άνοιγμα, η πολιτική ολιγωρία ως δημοκρατική ευαισθησία. Η κατάσταση βολεύει τους πάντες: η διοίκηση του δήμου επικαλείται το νέο αέρα “δημοκρατίας” στην πληροφόρηση, οι εργαζόμενοι συνεχίζουν με την ίδια “ευσυνειδησία” τη δουλειά τους και φυσικά οι δημοτικοί σύμβουλοι, όλων των παρατάξεων, υποδύονται διάφορους ρόλους - άλλοτε του αγανακτισμένου πολίτη, άλλοτε του ειδήμονα και ειδικού, άλλοτε του οπαδού ποδοσφαιρικής ομάδας, άλλοτε του θρήσκου υπερπατριώτη, άλλοτε του προστάτη των φτωχών και αδυνάτων, άλλοτε του “καρπερού” οικογενειάρχη, κ.ο.κ.


Ο φόβος της ευθύνης: Το παλιό διεφθαρμένο καθεστώς “ενημέρωσης” αντικαταστάθηκε από μια κατάσταση ευθυνοφοβίας. Η πρόφαση της μη-ανάμειξης στα ζητήματα των δημοσιογράφων αποσκοπεί στην απόσειση των ευθυνών και στην αδυναμία ανάληψης πρωτοβουλιών, επειδή δεν υπάρχει σχέδιο για το μέλλον της επιχείρησης και πιο συγκεκριμένα της τηλεόρασης. Ο προσανατολισμός του μέσου δεν είναι αρμοδιότητα των δημοσιογράφων, αλλά της πολιτικής αρχής.


Η έλλειψη σχεδίου και οράματος αναδεικνύει την κομπογιαννίτικη τακτική της απευθείας μετάδοσης των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου ως μια κάποια … λύση του προβλήματος της τοπικής δημοσιότητας. Οδηγούμαστε σε αδιέξοδο και προβλέπονται δυσάρεστα επακόλουθα. Και οι ευθύνες βαρύνουν όλες τις πτέρυγες του δημοτικού συμβουλίου.


Η “τεχνοκρατική” επίφαση που επιχειρείται να δοθεί στις αποφάσεις για το μέλλον του μέσου, αναδεικνύει το φόβο μπροστά στην ευθύνη λήψης καθοριστικών αποφάσεων. Έτσι, η αναγκαία πολιτική σύγκρουση αναβάλλεται επ΄ αόριστον. 
Η τοπική δημοσιότητα: Η απευθείας τηλεοπτική μετάδοση των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου δημιουργεί την ψευδαίσθηση της ενημέρωσης, Δεν υπάρχει, όμως, ακατέργαστη ενημέρωση. Έτσι, το πρώτο ζητούμενο για τη δημοτική τηλεόραση είναι η επεξεργασμένη ενημέρωση – η πληροφόρηση. Μόνο οι επεξεργασμένες ειδήσεις συγκροτούν πληροφορία.  Εδώ έγκειται το πρόβλημα και η ευθύνη για τη νέα διοίκηση της Δημοτικής Εταιρίας Πληροφόρησης. Η απευθείας μετάδοση των συνεδριάσεων αποτελεί μια αμήχανη απάντηση της νέας δημοτικής αρχής σε ένα απαρχαιωμένο προπαγανδιστικό καθεστώς, αλλ' επ' ουδενί αποτελεί απάντηση στο ζήτημα της τοπικής δημοσιότητας με το οποίο είναι συνυφασμένη η ποιοτική αναβάθμιση του μέσου και η ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης.


Η απευθείας μετάδοση είναι μια εύκολη «λύση» σε ένα εξαιρετικώς κρίσιμο πρόβλημα. Και αυτό διότι “πληρώνει” κενά χρόνου στο πρόγραμμα του μέσου, δημιουργεί την ψευδαίσθηση της δημοκρατικής λειτουργίας του και συμβάλλει στην “εξομάλυνση” των αντιπαραθέσεων στο δημοτικό συμβούλιο. Όχι πάντοτε. Πολλές φορές μπορεί να προκαλέσει και όξυνση των εντάσεων. Σε κάθε περίπτωση οι ομιλητές “μαθαίνουν” να χειρίζονται το μέσο. Επιχειρούν να σκηνοθετήσουν την παρουσία τους στην οθόνη, να “ελέγξουν” το μέσο που τους “ελέγχει”. Αρχίζουν να υποδύονται ρόλους. Η αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου μετατρέπεται σε σκηνή θεάτρου, ο κάθε ομιλητής σκηνοθετεί τον εαυτό του: έχει ήδη αναδυθεί μια πλειάδα “χαρακτήρων” που αντιστοιχούν σε “χαρακτήρες” της κινηματογραφικής βιομηχανίας και γενικότερα της βιομηχανίας του θεάματος. Όλοι τους απευθύνονται προς το απροσδιόριστο πλήθος της τηλεοπτικής μάζας, το οποίο ακουσίως εργάζεται “εκεί έξω” για λογαριασμό της τηλεόρασης και των εταιριών μετρήσεων, ενώ παρακολουθεί την εικονική αναπαράσταση μιας πολιτικής διεργασίας.


Αλλά το “δικαίωμα” του κάθε δημοτικού συμβούλου να σκηνοθετεί την πολιτική του παρουσία, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το δικαίωμα του κάθε πολίτη για ενημέρωση, απαλλαγμένη από όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία χειραγώγησης.


Μια πρόταση: Η παρεμβολή των απ΄ ευθείας μεταδόσεων του δημοτικού συμβουλίου στο όποιο πρόγραμμα της δημοτικής τηλεόρασης δημιουργεί πλείστα όσα προβλήματα στη ροή του προγράμματος. Η συγκρότηση ζωνών ενημέρωσης προσκρούει στο ίδιο το φαινόμενο της πολύωρης ανεπεξέργαστης μετάδοσης των συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου.


Για να σχηματισθεί συγκροτημένο κοινό χρειάζεται επεξεργασμένη είδηση, χρειάζεται πληροφορία. Κάποια στιγμή η άμεση μετάδοση θα οδηγήσει σε κορεσμό την περιέργεια των τηλεθεατών και θα ισοπεδώσει την όποια διάθεση συμβολής στην προσπάθεια αναπροσανατολισμού των προτεραιοτήτων της πόλης.


Η καταγραφή των δημοτικών συμβουλίων μπορεί να συνεχισθεί, το καταγραμμένο υλικό μπορεί να αναρτάται σε ειδικό δίκτυο του Δήμου ή στο Διαδίκτυο.


Τα αρχεία της Δημοτικής Επιχείρησης μπορούν να οργανωθούν σε συγκεκριμένο κτίριο μαζί με τα αρχεία των εφημερίδων της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, τα οποία βρίσκονται σε διαδικασία “αποσύνθεσης”. Η “αποθήκευση δεδομένων” αποτελεί μια από τις σημαντικότερες επενδύσεις του μέλλοντος και μπορεί να αποτελέσει στρατηγική επιλογή της Θεσσαλονίκης για το επόμενο χρονικό διάστημα.  


Η δημοτική επιχείρηση μπορεί να μετατραπεί σε “εργαστήριο” μιας νέας δημοσιότητας, η οποία θα βασίζεται στη σύγκρουση, το επιχείρημα και τις επί μέρους “συνθέσεις”. Ο ρόλος των επαγγελματιών του είδους είναι καθοριστικός.


Εδώ προκύπτουν μια σειρά προβλήματα και δυσκολίες, αλλά οι δημοκρατικές διαδικασίες είναι ούτως ή άλλως αντιφατικές και εμπλέκουν στη βάσανο της απόφασης και τους πολίτες. Η δημοκρατία δεν είναι το πολίτευμα της “προσωπικής άνεσης”, αλλά το πολίτευμα με τη μεγαλύτερη ”διάχυση” στον καταμερισμό ευθυνών. Όποιος πολίτης αποποιείται μέρος των ευθυνών του, αποποιείται μέρος της ελευθερίας του.


Τα προβλήματα, στην περίπτωσή μας, αρχίζουν από τον περίφημο ρόλο του δημοσιογράφου ως gatekeeper (“πυλοφύλακα”) και καταλήγουν στα φαινόμενα κορεσμού του κοινού από την υπερτροφία που μπορεί να επιφέρει ο τύπος της συγκεκριμένης “πληροφόρησης” των απευθείας μεταδόσεων.


Υ. Γ. : Είναι δυνατόν να συμμετέχει στις διαδικασίες διαβούλευσης ο πρόεδρος της “Εταιρίας Μακεδονικών Σπουδών”, ο οποίος υπήρξε υμνητής της  στρατιωτικής δικτατορίας και στέλεχος των “πολιτικών” μηχανισμών της;